ROLA I ISTOTA KONSULTACJI SPOŁECZNYCH

Opublikowano: wtorek, 15, kwiecień 2014 17:57

ROLA I ISTOTA KONSULTACJI SPOŁECZNYCH

  1. Pojęcie konsultacji
  2. Charakter konsultacji
  3. Konsultacje są obligatoryjne w następujących sprawach:
  4. Obowiązkowe konsultacje przewidują też ustawy
  5. Ustawy nie regulują zasad i trybu przeprowadzania konsultacji. Kwestie te określają samodzielnie rady jednostek samorządu terytorialnego w drodze uchwały.
  6. Dlaczego warto konsultować i brać udział w konsultacjach?
  7. Propozycja Kodeksu Konsultacji
  8. Sens i cel konsultacji
  9. Zakres przedmiotowy konsultacji
  10. 7 zasad konsultacji
  11. Formy konsultacji społecznych

 


 

Pojęcie konsultacji
Wyrażenie opinii w jakiejś sprawie. W odróżnieniu od referendów, wyniki konsultacji nie są nigdy prawnie wiążące.

Charakter konsultacji
fakultatywny (nieobowiązkowy) - fakultatywne konsultacje z mieszkańcami przeprowadzane są w sytuacjach przewidzianych ustawą oraz w innych sprawach ważnych dla wspólnot samorządowych. Ustawa nie precyzuje, które sprawy mają charakter „ważny”, zdecydować o tym ma sama jednostka samorządu.
obligatoryjny (obowiązkowy) - obligatoryjne konsultacje odbywają się wtedy, gdy przepis prawa nakłada obowiązek ich przeprowadzenia przed podjęciem rozstrzygnięcia w określonej sprawie.

Konsultacje są obligatoryjne w następujących sprawach:

Obowiązkowe konsultacje przewidują też ustawy:

Ustawy nie regulują zasad i trybu przeprowadzania konsultacji. Kwestie te określają samodzielnie rady jednostek samorządu terytorialnego w drodze uchwały.
Rozwiązania przyjmowane w poszczególnych samorządach nie są i nie muszą być takie same.
Istniejące rozwiązania polegają na:

Dlaczego warto konsultować i brać udział w konsultacjach?

Jak nie konsultować? Najczęstsze powody utrudniające przeprowadzenie konsultacji

Propozycja Kodeksu Konsultacji
Kodeks Konsultacji to dokument opracowany przez grupę ekspertów po I Kongresie Wolności w Internecie w czerwcu 2012 roku. Siedem wypracowanych zasad stało się obowiązującym standardem w konsultacjach prowadzonych przez Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji dla projektów wszystkich aktów normatywnych oraz programów i dokumentów strategicznych (zarządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji). Do 7 zasad konsultacji odwołuje się Program Lepsze regulacje 2015, który został przyjęty przez rząd w styczniu 2013 r.

Najważniejsze rekomendacje zespołu:

Sens i cel konsultacji
celem konsultacji jest poprawa jakości decyzji i legislacji
konsultacje są kluczowym sposobem włączania obywateli w proces podejmowania decyzji
konsultacje są inicjowane przez administrację publiczną
uczestniczenie w konsultacjach jest prawem każdego obywatela.

Zakres przedmiotowy konsultacji
Zgodnie z proponowanym Kodeksem, konsultacjom powinny podlegać wszystkie projekty aktów prawnych (ustaw i rozporządzeń), a także ważne z punktu widzenia opinii publicznej inne dokumenty, zwłaszcza te o charakterze strategicznym, nawet jeśli formalnie nie mają statusu odrębnych aktów prawnych.

7 zasad konsultacji
1. Dobra wiara
Konsultacje prowadzone w duchu dialogu obywatelskiego. Strony słuchają się nawzajem, wykazując wolę zrozumienia odmiennych racji (gotowość wprowadzania zmian, jasna informacja o przedmiocie i terminie konsultacji, odpowiedni czas, materiały).
2. Powszechność
Każdy zainteresowany tematem powinien dowiedzieć się o konsultacjach i wyrazić swój pogląd. Platforma internetowa, informacja w Biuletynie Informacji Publicznej, lista interesariuszy, dokumenty on-line w otwartych formatach, nie tylko ogłoszenia, ale też zaproszenie, przedmiot konsultacji jasny i zrozumiały.
3. Przejrzystość
Informacje o celu, regułach, przebiegu i wynikach konsultacji muszą być powszechnie dostępne. Jasne musi być, kto reprezentuje jaki pogląd (dokumentowanie i upowszechnianie poszczególnych etapów konsultacji; jawność uwag i odpowiedzi).
4. Responsywność
Każdemu, kto zgłosi opinię należy się merytoryczna odpowiedź w rozsądnym terminie. (podsumowanie konsultacji powinno mieć formę publicznie dostępnego dokumentu).
5. Koordynacja
Konsultacje powinny mieć gospodarza odpowiedzialnego za konsultacje tak politycznie, jak organizacyjnie (gospodarz-osoba zapraszająca do konsultacji, do tego informacja o koordynatorze procesu konsultacji).
6. Przewidywalność
Konsultacje powinny być prowadzone w zaplanowany sposób i w oparciu o czytelne reguły – od początku prac nad zmianą do samego końca (nie można nazwać konsultacjami procesu akceptowania podjętych już decyzji czy zbierania opinii w terminie krótszym niż 7 dni, musi być też czas na analizę opinii).
7. Poszanowanie dobra ogólnego i interesu publicznego
Organizator konsultacji przygotowując ostateczną wersję rozwiązania, kieruje się interesem publicznym, a nie tylko poszczególnych grup.

Formy konsultacji społecznych
Konsultacje mogą być prowadzone w co najmniej jednej z podanych form: